HOME

Księga Przyjaciół

Andrzej Bart Z zeszytu Zofii
Z nudów skupiam się na przeszłości i wiem, że muszę wykorzystać czas tutaj na spotkania z ciekawymi ludźmi. Zacznę od Brunona Jasieńskiego. Kiedyśmy z Ksawerym zjechali do Paryża, już go tam nie było, a potem tylko opowieści, jak to go w Moskwie fetują. Przyznaję, byłam pod wielkim wrażeniem jego futurystycznych poszukiwań. Lubiłam do swoich absztyfikantów napisać odkrytkę ze słowami: "Pourquoi wierćsz mi nuż w bżuhu"? Jeśli któryś nie wiedział, o co chodzi, traciłam nim zainteresowanie.
Aleksander Fiut Stać się kimś innym
Jak rozmaite formy może przybrać bohaterstwo. To, co zazwyczaj postrzegane jest jako pojedynczy akt straceńczej odwagi i przemienia się w patetyczną legendę, zastygając w pomniki „ku czci”, było dla Żydów podczas okupacji doświadczeniem codziennym, swego rodzaju rutyną życia i przeżycia. Heroizm Ireny Gelblum zawierał przy tym rys dobrowolnej zgody na śmierć. Jak zauważa Agnieszka Holland: „W jej brawurze było coś straceńczego. Wiązało się to z traumą utraty, przecież była panienką z kochającego domu, która nagle straciła bliskich”. Z każdej opresji pomagały jej wyjść „dobry wygląd”, uroda, zimna krew, tupet, szybkość reakcji oraz zdolność do natychmiastowej improwizacji. Aż trudno uwierzyć w snute przez nią wspomnienia, zarejestrowane bez jej wiedzy i zgody w 1963 roku. To gotowy scenariusz na film!
Teresa Worowska O języku węgierskim i wyzwaniach jakie stawia przed tłumaczem*
Kto styka się z Węgrami, spostrzega, że myślą trochę inaczej, a jeśli zna ich język, rozumie, że dzieje się tak dlatego, że węgierski ma specyficzną strukturę, inną niż większość znanych nam języków europejskich i indoeuropejskich. Inne postrzeganie rzeczywistości, inny sposób myślenia i formułowania myśli, budowania zdań, nawet inny porządek kontaktów międzyludzkich – a to wszystko wyraża się inną składnią. Węgierski ma opinię języka trudnego, ale jest to trudność zrozumienia struktury, a nie trudność pamięciowa. Reguły i logikę tego systemu gramatycznego nie jest łatwo opanować, ale kiedy się je już zrozumie, język raczej nie będzie zaskakiwać wyjątkami, które tak często spotykamy w językach europejskich.
Katarzyna Kuczyńska-Koschany Pod tlenem – 55 sonetów (XLIV)
Rilke jest, a na pewno bywa, nieobliczalny. „Nieobliczalny Rilke” mówi o nim jeden z tłumaczy i zestawia z Aniołem Ślązakiem oraz Eduardem Mörikem jako poetami doświadczenia mistycznego. Także czytany sonet – gdzie w czterech strofach mieszczą się cztery zdania, w tym trzy pytajne, gdzie występują dwie przerzutnie międzystroficzne, rymy pełne jak dojrzałe owoce – zaświadcza o poetyckiej nieobliczalności. Lecz nie o brawurze. O szacunku dla imponderabiliów. Takimi były zawsze u Rilkego, w różnych stadiach jego poezji (podobnie jak w malarstwie Cézanne’a): kwiaty i owoce.
Agnieszka Kania Mała czarna
Pierwsza wypita duszkiem, zanim Toska wskoczy na parapet i wymusi spacer. Druga podczas wiązania fartucha. Szybka, bo zabiegówka usypia. Trzecia i czwarta, kiedy krępują Szymka. Jest wnukiem chorej na nerwy babci, synem ułomnej mamy, siostrzeńcem psychicznego wujka. Mieszkali razem, dopóki babcia z wujkiem nie ugotowali kota. Sąsiedzi donieśli na policję. Dzieci rozdano domom dziecka i obcym. Szymek trafił do rodziny zastępczej. Nowa mama zapomniała, że go wzięła. Kneblowała, gdy się dopominał jedzenia.
Świadectwa Henryk Jasieński „Wspomnienia”
Admiracja dla tego wiersza i dla człowieka, który zdolny był to napisać, wywoływała u mnie uczucie pogardliwej nienawiści dla głupoty ludzi robiących różne rzeczy całkiem odmienne, niemogące prowadzić do żadnego podobnego, czy tylko pokrewnego rezultatu. Oczywiście dopiero później, i to dość znacznie później, podzieliłem sobie „materiał obserwacji i doświadczenia” na dwa przeciwstawne ciągi: z jednej strony na ciąg rzeczy „godziwych”, obejmujący „kulturę i sztukę” w bardzo zresztą szerokim rozumieniu [...], a z drugiej strony na ciąg rzeczy „podłych”, „parszywych” i „chamskich”, czy „za które należy się bicie w mordę”, obejmujący wszelką politykę, interesy, urzędowanie, a przede wszystkim najbardziej znienawidzoną i wzbudzającą trwogę dziedzinę „salonu” i „życia towarzyskiego”.
Andrzej Stanisław Kowalczyk Elafonisi
wydmy rozległe porosłe jałowcem / i morza pod dostatkiem / na horyzoncie góry tak pustynne / że tylko bóg wie po co je stworzył // ładnie tu jest / przyjemnie wylegiwać się w cieniu jałowca / gdyby sąd ostateczny / miał się rzeczywiście wydarzyć / trudno o lepszą scenerię
ks. Jan Sochoń Gorzkie myśli owiane nadzieją
Przypomnijmy sławną scenę opowiadającą o faryzeuszach, którzy przyszli do Chrystusa. Schwycili [...] niewiastę. [...] Ludzie najbardziej lubią wyrokować, kto jest zły, a kto dobry. Przylepiamy samym sobie etykietkę i przez to ranimy się zabójczymi ciosami. Jezus widzi faryzeuszy już odchodzących. Patrzy na nich łagodnie: „Kto z was jest bez grzechu, niech pierwszy rzuci na nią kamień”. Tyle tylko powiedział. Potem nachylił się i pisał na ziemi. Nastąpiła śmiertelna cisza. Słowa przenikają do głębi. Chrystus podnosi się, a oni zaczynają odchodzić jeden po drugim, począwszy od najstarszych. Widocznie byli to najmądrzejsi, albo też ci, co sami czuli już na swych rękach największy brud. [...] Jezus zapisuje grzechy na piasku, aby natychmiast je zmazać, rozsypać jak ulotne grudki, choć wie, że są czymś mocnym, gryzącym, silnym.
Beata Bolesławska-Lewandowska Historia pewnego artykułu
"Muzyczne myśli Chruszczowa", artykuł Panufnika, to tekst napisany tak naprawdę przez… Zygmunta Mycielskiego. To właśnie Mycielski bowiem, wobec niemożności skomentowania mowy Chruszczowa w prowadzonym przez siebie „Ruchu Muzycznym”, postanowił napisać do „Kultury”. Doskonale wiedział jednak, że ogłoszenie takiego tekstu pod własnym nazwiskiem może narazić go w kraju na nieprzyjemności (także wśród kolegów z redakcji), umówił się zatem z Panufnikiem, że to on podpisze tekst.
Piotr Mitzner Cela nr 1
Spokojne czytelnictwo skończyło się w Białołęce wraz z rozpoczęciem Mundialu. Kiszczak, czy jakiś inny, w ramach respektowania praw człowieka, zgodził się na telewizory w celach. [...] Mundial w Białołęce miał jedną zaletę. Zainspirował mojego kolegę spod celi, Grześka Magdziarza, pracownika antykwariatu „Kosmos” do założenia Więziennego Klubu Sportowego. Zbyt wielu dyscyplin nie było, głównie rozgrzewki w celi i bieganie w kółko na spacerniaku, jak to w więzieniu, ale działał Klub, a ja otrzymałem po znajomości legitymację nr 2. Zachowała się. Jest piękna, bo wykonali ją internowani milicjanci-solidarnościowcy (byli tacy, na przykład Wiktor Mikusiński), specjalizujący się w linorytach stempli Wolnej Poczty Obozowej.
Warto również przeczytać...
Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego
„Księga Przyjaciół” jest czasopismem internetowym. Publikujemy w nim wiersze, szkice, wspomnienia, recenzje książek. Co tydzień „Księga” wzbogaca się o kolejne cztery wpisy zaprzyjaźnionych z nami autorów, którzy zechcieli podzielić się swoimi wrażeniami.

To, co zazwyczaj nazywamy przyjaźnią i przyjaciółmi, to są jeno znajomości i zażyłości zawiązane dla jakiejś okazji lub dogodności. W przyjaźni, o której mówię, zlewają się one i stapiają jedna z drugą w aliażu tak doskonałym, że zacierają i gubią bez śladu szew, który je połączył […]. „Bo to był on; bo to byłem ja”.
Michel de Montaigne

Autorzy
Cenimy państwa prywatność
Ustawienia ciastek
Do poprawnego działania naszej strony niezbędne są niektóre pliki cookies. Zachęcamy również do wyrażenia zgody na użycie plików cookie narzędzi analitycznych. Więcej informacji znajdą państwo w polityce prywatności.
Dostosuj Tylko wymagane Akceptuj wszystko
Ustawienia ciastek
Dostosuj zgody
„Niezbędne” pliki cookie są wymagane dla działania strony. Zgoda na pozostałe kategorie, pomoże nam ulepszać działanie serwisu. Firmy trzecie, np.: Google, również zapisują pliki cookie. Więcej informacji: użycie danych oraz prywatność. Pliki cookie Google dla zalogowanych użytkowników.
Niezbędne pliki cookies są konieczne do prawidłowego działania witryny.
Przechowują dane narzędzi analitycznych, np.: Google Analytics.
Przechowują dane związane z działaniem reklam.
Umożliwia wysyłanie do Google danych użytkownika związanych z reklamami.

Brak plików cookies.

Umożliwia wyświetlanie reklam spersonalizowanych.

Brak plików cookies.

Zapisz ustawienia Akceptuj wszystko
Ustawienia ciastek